 Butun bir mamlakatning OAVlari haqidagi ma'lumotlarni bitta maqolada jamlashning imkoni yo‘q. Shuning uchun bugungi Britaniya matbuoti xususida qisqacha to‘xtalib o‘tmoqchiman. |
|
davomi...
|
|
|
 yoxud olamning ikki yarim kunlik sarfiga teng olmos haqida
Oriyatdan yaralgan millat O'tmishda yashab o‘tgan buyuk shaxslar nimaga erishgan bo‘lsalar hammasiga qalblaridagi oliy tuyg‘u- milliy oriyatning kuchi tufayli erishgan. |
|
davomi...
|
|
 ... Yorqin qizil va sariq ranglar, qovurilgan kashtan yong'og'i hamda har qancha g'alati tuyulmasin, yoqimli, biroq allaqanday gazlar aralashmasidan hosil bo'lgan hid keluvchi ko'chalar, qurilish kranlarining «shovqini» va ular barpo etgan baland binolar, doimo tiqilinch poyezdlar, kulimsirab yuradigan mo'ysafid chollar va o'zini kattalardek jiddiy tutib qo'yuvchi bolakaylar hamda o'ta pishiq sotuvchilar... Bular bir butunlikda zamonaviy Xitoyning tashqi ko'rinishini ko'z oldimda gavdalantiradi. |
|
davomi...
|
|
 XXI asrning katta muammolardan biri bu - atrof-muhitning ifloslanishi hamda iqlim isishi bilan bog‘liq holda ekologiyaning global tarzda buzilishidir. Ekologik inqiroz davomiyligi va talofat ko‘lamiga ko‘ra turli xil ko‘rinishda yuz beradi. Ayrimlari bir necha kun ichidayoq sodir bo‘lib, tezkor talofatlarni keltirib chiqarsa, ba'zilarining yuzaga chiqishi uchun millionlab yil kerak bo‘ladi. Shuningdek, ekologik inqiroz biror hudud doirasida yoxud global miqyosda bo‘lishi mumkin. |
|
davomi...
|
|
 Yumush bilan biror yerga otlanganda poytaxtimiz aholisi va mehmonlarining aksariyati manzilga tez yetib borish yo‘li sifatida ko‘pincha metroni tanlashi shubhasiz. Chunki u har qanday sharoitda ham istalgan joyiga tez va xavfsiz yetib olish hamda hamyonbopligi bilan boshqa transport vositalaridan ajralib turadi. Metroga tushar ekansiz, tashqi tabiat manzaralardan uzilgan holda yer osti yo‘lida kishilarning yaratilgan sharoitlar, bezaklarni ko‘rib, beixtiyor muzeyda yurgandek sezasiz o‘zingizni. |
|
davomi...
|
|
 ... Uning bitta orzusi bor edi. Ushbu niyatning qanday yuzaga kelgani noma'lum. Ammo, qaerda, kim bilan ko‘rishmasin, chuqur entikib, o‘sha orzusini takrorlayveradi. Ko‘zlarida o‘sha mo‘'jizani umri davomida jonli, yonginasidan tomosha qilishga bo‘lgan umid lovullab turganini his qilish qiyin emas. Kunlardan bir kuni ko‘zgu qarshisida uning bunday g‘alati holatining yaqqol guvohi bo‘ldim-u, chin dildan biror yordam berish, orzusining bir qadar bo‘lsa-da, ro‘yobga chiqishiga to‘sqinlik qilayotgan shubhalarni haydab, aksincha, maqsadining qat'iylashishi payiga tushib qoldim. |
|
davomi...
|
|
 U Parijni, Parij bo‘lganida ham Eyfel minorasini g‘oyibona zabt etgach, tin oldi. Ammo yuqoriga chiqqan odamni yana-da yuksakroq cho‘qqilar chorlayverarkan. Mana, oradan bir fursat o‘tar-o‘tmay, u bilan ko‘zgu qarshisida qayta uchrashdik. Bildimki, u orzular ummonida yana yengil qayiq misol erkin suza boshlabdi. Shuurida yangi istakning kurtak yozgani shundoqqina uchqur nigohlariga sizib chiqib turgandek. |
|
davomi...
|
|
 Global makonda, ming-minglab elu elatlarga bo‘lingan zaminni umumiylashtirishga kirishgan axborotni kim boshqaradi? To‘g‘ri, o‘sha maqolada bu so‘roqqa qisman javob berib o‘tilgandek edi, ya'ni kim unga egalik qilsa, o‘sha dunyoni boshqaradi, qabilida. Chindan ham axborotni jilovlay olgan tomon axborot bugungi kunda boshqarayotgan dunyoni o‘z izmiga bo‘ysundiradi. Ya'ni, mitti quticha ichidagi gugurt donasi nechog‘lik dahshatlar sodir etishga qodir bo‘lmasin, tashqariga chiqquncha hech qanday xavfga ega emasdek. |
|
davomi...
|
|
 So‘nggi paytlarda dunyoning qaysidir burchida o‘rmon yong‘inlari haqidagi xabarlarga tez-tez duch keladigan bo‘lib qoldik. Olovning shiddatli tarzda katta-katta o‘rmonlarni egallab, ularni yo‘q qilayotgani, o‘t o‘chirish ishlari besamar ketayotgani mazkur xabarlarning asosiy mavzusi. Ba'zilarimiz, nahotki shunchalik darajadagi texnika taraqqiyoti ham olovni o‘chirish yoki kengayib ketishining oldini olishga ojizlik qilayotgan bo‘lca, deb o‘ylab ham qolamiz. |
|
davomi...
|
|
 Ertalab uyqudan barvaqt uyg‘onish hammaning ham qo‘lidan kelavermaydi. Ayniqsa, odam uyquga kech yotganda, buni uddalash mushkul. O‘zi nima uchun erta turish kerak? Bu shunchalik muhimmi? Odamlar o‘z ishlari, kun tartiblariga ko‘ra ertalab qachon uyqudan turishni o‘zlari hal qilsa bo‘lmaydimi? Bo‘ladi. Aslida ham ko‘pchilik shunday qiladi. Lekin erta turish zarur bo‘la turib, buni eplolmaydiganlar bor. Kech turishi oqibatida ishga, o‘qishga kech qolib, rahbariyatdan dakki eshitib yuradiganlar qancha oramizda?! |
|
davomi...
|
|
|
 Qunduzlar kirib chiqadigan "kamera"
Odamzot qaysi zamonda yashamasin, unga boshpana kerak bo‘lgan. Chiroyli, hashamdor qilib qurilgan hovli yoki bir necha xonadan iborat kvartirada o‘ziga xos me'morchilik uslubini kuzatish qiyin emas. Zaboni yo‘q, ammo aql va tadbirkorlik bobida ongli mavjudotdan ko‘p ham qolishmaydigan hayvonlar o‘z boshpanalarini g‘isht va sement o‘ylab topilmasidan ilgariyoq ajoyib-g‘aroyib shaklda qurgani kuzatilgan. |
|
davomi...
|
|
 Daraxtlar Yer yuzidagi tirik organizmlardan eng yirigi va eng balandi bo‘lib, murakkab hayot kechiradi. Oziq-ovqat va yog‘och manbai bo‘lgani bois, qadim-qadimdan kishilik jamiyati daraxtlardan unumli va oqilona foydalanib kelmoqda. Ayni paytda tabiatning yashil xilqatlari milliardlab tonnadagi kislorodni bizga hadya etishi bilan ham ardoqlidir. Sayyoramizning tinch va sokin joylarida o‘suvchi daraxtlar hozirgi kunga qadar olimlarni qiziqtiradi va ular bu o‘simlikning yangi turlarini kashf etishmoqda. |
|
davomi...
|
|
 Inson fikr yuritish, ixtiro qilish, ijodkorlik borasida mavjudotlar ichida eng sarasi bo‘lmasin, ona tabiat nafosati, mo‘'jizasi oldida lolu hayron qolaveradi. Eng kichik zarradan tortib, to ulkan osmon jismlari - meteoritlargacha biz anglashga uringan, biroq to‘liq o‘rganishning iloji bo‘lmagan tilsimotlardir. Shuning uchun ham tabiatni alloma bobolarimiz buyuk ustoz deya e'tirof etishadi. |
|
davomi...
|
|
 Sharq mumtoz she'riyatida ohu, kiyik singari atamalar ko‘plab ishlatiladi. Ularning har biri o‘z o‘rnida nafosat va go‘zallik, qo‘rquv va hadikni anglatadi. Qadimdan kiyiklar haqida kuy-qo‘shiqlar, afsonalar ko‘plab yaratilgan va keng tarqalgan. Terisi va go‘shtining qimmatbaholigi tufayli bundan bir necha yillar oldin ayovsiz qirilgan jonivorlar allaqachon xalqaro muhofaza hujjati - "Qizil kitob"ga ham kiritilgan. Bugungi avlod, afsuski, ularning ayrim yorqin turlari bilan faqatgina surati orqali tanishishga majbur. |
|
davomi...
|
|
 Azal-azaldan insoniyatdagi olamni o‘rganishga bo‘lgan qiziqish ajoyib ixtirolar qilishga undagan. Shu yaratuvchanlik qobiliyati vositasida ko‘plab ilm sohiblarining nomi manguga bitildi. Tarixchilar har bir asrning odamzot uchun alohida o‘rni, boshqasini takrorlamaydigan ahamiyati borligini ta'kidlaydi. Darhaqiqat, qadim chinliklarning qog‘ozni kashf etishidan boshlangan madaniyat olmoniyalik muhandis Guttenbergning bosma dastgoh yaratguniga qadar ming bor takomillashib, zamonlar chig‘irig‘ida elandi. |
|
davomi...
|
|
 Agar odamlardan siz chet tilini o‘rganish zarurmi, deb so‘rasangiz, ularning ko‘pchiligi "yo‘q" deb javob beradi. Ona tilidan boshqa bironta tilni bilmasdan bemalol yashash mumkin, deydiganlar ancha. Ular eng yaxshi badiiy asarlar allaqachon o‘zbek tiliga o‘girilgan, qolganlarini o‘qish uchun esa ikkinchi tilni o‘rganish shart emas, deb o‘ylaydi. Ammo biron-bir tilni o‘rganish kerakmi-yo‘qmi, degan savolga xolis javob olmoqchi bo‘lsangiz, chet tilini bilmaydiganlardan emas, xorijiy tilni biladigan odamdan so‘rab ko‘ring. |
|
davomi...
|
|
|
 Bu mamlakatda zamonaviy matbuotning tamal toshi qo‘yilgan: 1631 yili nashr etila boshlagan "La Gazzette" dunyodagi ilk ko‘padadli gazeta sifatida tan olinadi. Bu mamlakat dastlabki axborot agentligi vatani sanaladi: 1835 yili Sharl Gavas tomonidan tashkil etilgan "Frans press" agentligi bugun ham jahonning yetakchi axborot shirkatlari safida turadi.
|
|
davomi...
|
|
|
 Dasturlar o‘quvchi, talaba, aspirant va o‘qituvchilarga mo‘ljallangan
Okean orti mamlakatida o‘z bilim va malakasini oshirishni ko‘zlagan yurtdoshlarimiz bir qator dasturlarda ishtirok etishlari mumkin. Bu borada AQSHning O'zbekistondagi elchixonasi jamoatchilik bilan aloqalar bo‘limi bir necha yo‘nalishdagi ta'lim dasturlarini amalga oshirib kelmoqda. Quyida AQSH Davlat departamentining ta'lim va madaniyat ishlari byurosi tomonidan tashkil etilgan ayrim dasturlar haqida ma'lumot beramiz. |
|
davomi...
|
|
 Internet yordamida ma'lumot topish kerak bo'lganda ko'pincha "google" qidiruvidan foydalanaman. Ba'zan ish osonga ko'chadiyu, ba'zan umuman boshqa ma'lumotlarni taqdim etishi asabni buzadi. Mana, topdim, deb navbatdagi manzilga kirmoqchi bo'lganimda u qolib, qandaydir msn.com ga tushib qolaman. Sabab - u saytga blok qo'yilgani, ya'ni kirish va foydalanish taqiqlangani! |
|
davomi...
|
|
 Paradoksni qarang: muchal hisobi ommaviy madaniyatning bir bo‘lagiga aylanib, yana o‘zimizga qaytib keldi. Endi o‘n ikki hayvonli taqvim haqidagi ma'lumotlarni ruscha, inglizcha manbalardan topib o‘rganayapmiz. Achinarlisi, «zamonaviy» o‘zbeklar chetdan kirib kelayotgan axborotni yutoqib «iste'mol» qiladi, taassurot ham shunga yarasha bo‘ladi: ularga qolsa, aslida bobomeros - o‘zimizning muchal Xitoy yoki Yaponiyaning, nari borsa, Sharq xalqlarining umumiy taqvimidir. |
|
davomi...
|
|
Erkin A'zam. Chapaklar yoki chalpaklar mamlakati (qissa, êèðèëë àëèôáîñèäà)
4-kitob. 40 - Payg'ambarimiz s.a.v.ning vafotlari
